Odkryty został w 1803 roku przez brytyjskiego chemika Smithsona
Tennanta.
 Nazwa pierwiastka
pochodzi od greckiego słowa osme - odór.
Osm jest twardym metalem przejściowym o biało-niebieskim zabarwieniu.
Tworzy wielowartościowe sole. Rozpuszcza się jedynie w wodzie królewskiej.
Osm jest obok irydu jednym z najcięższych pierwiastków.
Występowanie: Występuje w naturze w
rudach platyny i irydu.
Pod względem występowania w wierzchniej warstwie skorupy ziemskiej
(litosfera, hydrosfera, atmosfera) zajmuje ok. 69 miejsca (procenty wagowe).
Wykorzystanie: Używa się go
praktycznie tylko w formie stopu z irydem (osmidyr) lub platyna (platynoiryd).
Te trwałe stopy znalazły zastosowanie do produkcji m.in. standardowych
odważników, końcówek wiecznych piór i styczników elektrycznych.
Czterotlenek osmu wykorzystywany jest do wykrywania odcisków palców.
| Konfiguracja elektronowa |
Xe]4f145d66s2 |
| Masa atomowa |
190,2 |
| Gęstość [kg/m3] |
22590 (293K) |
| Główny stopień utlenienia |
+4 (-2; +1; +2; +3; +5; +6; +7; +8) |
| Izotopy: |
masa - zawartość - okres półrozpadu |
184Os
185Os
186Os
187Os
188Os
189Os
190Os
191Os
192Os |
183,9 - 0,02% - stabilny
0% - 9,6 dni
185,9 - 1,58% - stabilny
186,9 - 1,6% - stabilny
197,9 - 13,3% - stabilny
188,9 - 16,1% - stabilny
189,9 - 26,4% - stabilny
0% - 15 dni
191,9 - 41% - stabilny |
| Temperatura topnienia |
3327K |
| Temperatura wrzenia |
5300K |
| Promień atomowy [pm] |
153 |
| Promień jonowy [pm] Os+4 |
77 |
| Powinowactwo elektronowe [kJ×mol-1] |
139 |
| Energia jonizacji [kJ×mol-1] |
840 (I)
1600 (II)
2400 (III)
3900 (IV) |
| Elektroujemność |
1,52 |
  
|